Madde 1144 — III- Yüklenecek eşya / 1. Kararlaştırılandan başka eşya
(1) Kararlaştırılan eşya yerine, aynı varma limanı için, taşıtan tarafından gemiye başka eşya yükletilmek istenilirse taşıyan, bu yüzden durumu güçleşmedikçe bunu kabul ile yükümlüdür. Sözleşmede, eşya ferden belirlenmiş ise bu hüküm uygulanmaz.
Madde gerekçesi
6762 sayılı Kanunun 1022 nci maddesinden, mehaz Alm. TK.’nın 562 nci paragrafıyla karşılaştırılarak alınmıştır. Bu maddenin 1861 tarihli Alman Umumi Ticaret Kanunnamesinden gelmekte olduğu ve o tarihler itibarıyla “ferden tayin”in ayrıntılı tarif edilmesine ihtiyaç bulunduğu saptanmıştır. Buna karşılık, yürürlükteki Türk Medenî Kanununun hükümleri çerçevesinde buna gerek kalmadığı tespit edilmiştir. Bu sebeple, madde tek fıkra haline getirilmiş ve ikinci fıkra sadeleştirilerek ikinci cümle olarak yeniden düzenlenmiştir.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.1022 kismen — Yükleme ve boşaltma
Kararlaştırılan eşya yerine aynı varma limanı için taşıtan tarafından gemiye başka eşya yükletilmek istenilirse taşıyan, bu yüzden durumu güçleşmedikçe bunu kabul ile mükelleftir. Mukavelede eşya yalnız nev'i ve cinsi ile tayin edilmiş olmayıp da ferden tayin edilmiş ise bu hüküm tatbik olunmaz.
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
Taşıtan, sözleşmede kararlaştırılan eşya yerine aynı varma limanı için gemiye başka eşya yükletmek istemektedir. Taşıyanın durumu bakımından kanuni kural nedir?
- Taşıyan, hiçbir koşulda kararlaştırılandan başka eşyayı kabule zorlanamaz; sözleşmedeki eşya bağlayıcıdır
- Taşıyan, eşya sözleşmede ferden belirlenmiş olsa dahi başka eşyayı kabul etmekle yükümlüdür
- Taşıyan, navlun artırıldığı takdirde her türlü eşyayı kabule yükümlüdür; durumunun güçleşmesi önem taşımaz
- Taşıyan, bu yüzden durumu güçleşmedikçe başka eşyayı kabul etmekle yükümlüdür; eşya ferden belirlenmişse bu hüküm uygulanmaz
- Kabul yükümlülüğü, yalnızca yeni eşyanın cins ve niteliği kararlaştırılan eşya ile aynı olduğu hâllerde doğar
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: D
TTK m.1144 uyarınca kararlaştırılan eşya yerine aynı varma limanı için başka eşya yükletilmek istenirse taşıyan, bu yüzden durumu güçleşmedikçe bunu kabul etmekle yükümlüdür. Sözleşmede eşya ferden belirlenmişse bu hüküm uygulanmaz; ferdî belirleme, taşıyanın taşıma taahhüdünü o eşyaya bağlar.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1144 — erişim: 20.07.2026