Madde 1249 — C) Yolcu
(1) Deniz yoluyla yolcu taşıma sözleşmesine dayanarak veya bu Bölüm hükümlerine tabi bulunmayan bir navlun sözleşmesinin konusu olan aracı veya canlı hayvanları gözetmek üzere, taşıyanın onayı ile gemide taşınan kişiler yolcu sayılır.
(2) Sözleşmede, yolcunun adı yazılı ise yolcu, taşınma hakkını bir başkasına devredemez.
Madde gerekçesi
Bu maddenin birinci fıkrasında gemiyle taşınanlardan hangilerinin yolcu sayılacağı hususu, 2002 Atina Sözleşmesinin 1 inci maddesinin dördüncü fıkrasının (a) ve (b) bentlerine uygun olarak açıklanmıştır. Yolcu taşıma sözleşmesi dışındaki bir sözleşmeye istinaden taşınan araç veya canlı hayvanlara nezaret etmek üzere gemide bulunan kişilere de yolcu statüsünün tanınması, onların yolculuk esnasında uğradıkları zararlardan kimlerin, hangi hükümlere göre sorumlu olacağı konusundaki boşluğu doldurmuştur. Maddenin ikinci fıkrası ise, 6762 sayılı Kanunun yolcunun taşınma hakkını devretmesi ile ilgili 1119 uncu maddesinden alınmıştır.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.1119 kismen — Yolcu taşıma
Taşıma mukavelesinde yolcunun adı yazılı olursa yolcu, taşınma hakkını bir başkasına devredemez.
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
Bir kişi, bu Bölüme tabi olmayan bir navlun sözleşmesinin konusu olan canlı hayvanları gözetmek üzere, taşıyanın onayıyla gemide taşınmaktadır. Bu kişinin hukuki durumu ve taşınma hakkının devri bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Bu kişi yolcu sayılmaz; yolcu sıfatı ancak geçerli bir bilet almış kişilere tanınır.
- Bu kişi yolcu sayılır; sözleşmede adı yazılı olsa dahi taşınma hakkını dilediği kişiye serbestçe devredebilir.
- Bu kişi, taşıyanın onayı bulunmasa da yolcu sayılır; onay yalnızca ücret bakımından önem taşır.
- Bu kişi yolcu sayılmaz; yolcu statüsü yalnızca deniz yoluyla yolcu taşıma sözleşmesine dayanan taşımalarda doğar.
- Taşıyanın onayıyla aracı veya canlı hayvanları gözetmek üzere gemide taşınan bu kişi yolcu sayılır; sözleşmede adı yazılı ise taşınma hakkını devredemez.
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: E
TTK m.1249/1 uyarınca deniz yoluyla yolcu taşıma sözleşmesine dayanarak ya da bu Bölüm hükümlerine tabi bulunmayan bir navlun sözleşmesinin konusu olan aracı veya canlı hayvanları gözetmek üzere, taşıyanın onayı ile gemide taşınan kişiler yolcu sayılır. Fıkra 2 uyarınca sözleşmede yolcunun adı yazılı ise yolcu, taşınma hakkını bir başkasına devredemez. A, kanunda bulunmayan bir bilet koşulu ekler. B, adı yazılı yolcudaki devir yasağını kaldırır. C, kanunun açıkça aradığı taşıyan onayı şartını düşürür. D, hükmün ikinci ihtimalini (navlun sözleşmesi konusu araç veya hayvanı gözetme) dışlayarak yolcu statüsünü daraltır.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1249 — erişim: 20.07.2026