Madde 1254 — F) Taşıyanın hapis hakkı
(1) Taşıyan, deniz yoluyla yolcu taşıma sözleşmesinden doğan bütün alacakları için, Türk Medenî Kanununun 950 ilâ 953 üncü maddeleri uyarınca yolcuya ait bagaj üzerinde hapis hakkına sahiptir.
Madde gerekçesi
Dikkat: Bu gerekçe kanun tasarısına yazılmıştır. Maddenin yürürlükteki metni o günden bu yana değişmiştir (i̇çeri̇k deği̇şi̇kli̇ği̇). Gerekçe, güncel metnin değil tasarı metninin açıklamasıdır.
6762 sayılı Kanunun Alm. TK.’nın 674 üncü paragrafından alınmış 1129 uncu maddesine tekabül eden bu madde, Tasarının 1201 inci maddesinin gerekçesinde işaret olunan sebeplerden dolayı yeniden düzenlenmiştir. Ayrıca, günümüzde taşıyanların yaptıkları sözleşmelerde yolcuları deniz yolu ile bir yerden başka bir yere taşımak dışında bazı edimlerin ifasını da üstlenmeleri karşısında onlara bahşedilen teminatın sadece taşıma ücreti alacağı ile sınırlandırılmasının doğru olmayacağı sonucuna varılmıştır. Kaldı ki, Tasarının 891, 913, 923, 1201, 1275 ve 1315 inci maddelerinde de aynı tercih yapılmıştır.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.1131 kismen — Yolcu taşıma
Geminin tamamı veya muayyen bir cüzü yolcu taşımak üzere üçüncü şahsa tahsis edilir veya üçüncü şahsa muayyen miktarda yolcu taşıma hakkı verilirse, taşıyan ile üçüncü şahıs arasındaki hukuki münasebet hakkında dördüncü faslın birinci kısmının mezkür münasebetin mahiyeti ile telif olunabilecek hükümleri tatbik olunur.
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
Taşıyanın, deniz yoluyla yolcu taşıma sözleşmesinden doğan alacakları için sahip olduğu kanuni güvence bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Taşıyanın bagaj üzerinde kanuni bir güvencesi yoktur; alacakları için yalnızca genel hükümlere göre dava yoluna başvurabilir.
- Taşıyan hapis hakkını yalnızca taşıma ücreti alacağı için kullanabilir; sözleşmeden doğan diğer alacaklar bu güvenceden yararlanmaz.
- Taşıyan, bagaj üzerinde hapis hakkına değil, bagajın teslimiyle doğan bir taşınır rehni hakkına sahiptir.
- Bagaj üzerinde taşıyan lehine hapis hakkı, ancak taşıma sözleşmesinde açıkça kararlaştırılmışsa doğar.
- Taşıyan, sözleşmeden doğan bütün alacakları için Türk Medenî Kanununun 950 ilâ 953 üncü maddeleri uyarınca yolcunun bagajı üzerinde hapis hakkına sahiptir.
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: E
TTK m.1254 uyarınca taşıyan, deniz yoluyla yolcu taşıma sözleşmesinden doğan bütün alacakları için, Türk Medenî Kanununun 950 ilâ 953 üncü maddeleri uyarınca yolcuya ait bagaj üzerinde hapis hakkına sahiptir. Hak kanundan doğar; ayrıca kararlaştırılmasına gerek yoktur ve kapsamı taşıma ücretiyle sınırlı değildir. A, bu kanuni güvenceyi tümden yok sayar. B, 'bütün alacaklar' ifadesini taşıma ücretiyle daraltır. C, hapis hakkını taşınır rehniyle karıştırır; hapis hakkı zilyetliğin devamına dayanır, ayrı bir rehin sözleşmesine değil. D, kanuni hakkı akdî bir hakka indirger.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1254 — erişim: 20.07.2026