Madde 1419 — 11. Prim iadesi
(1) Sigorta sözleşmesi sona erdiği takdirde, Kanunda aksi öngörülmemişse, işlemeyen günlere ait ödenmiş primler sigorta ettirene geri verilir.
Madde gerekçesi
Madde bir anlamda 6762 sayılı Kanunun 1288 inci maddesinin ikinci fıkrasının tekrarı mahiyetindedir. Ancak, mevcut düzenlemeden farklı olarak “sözleşmenin kanuni sebeplerle sona ermesi” ifadesine Tasarının bu maddesinde yer verilmemiştir. Şöyle ki, söz konusu ifade gerek uygulamada gerekse doktrinde bir çok tartışmalara yol açmıştır. Bir görüşe göre, sadece kanunda belirtilen sona ermelerde işlemeyen günlere ait primler iade edilecekken, bir diğer görüşe göre, kanuna dayalı olarak sözleşmenin taraflarca sona erdirilmesi halinde de işlemeyen günlere ait primler iade edilir. Tasarıda madde düzenlenirken, sözleşmenin sona erme şeklinin önemli olmadığı kanaatine varılmıştır. Bu nedenle de, kanunda düzenlenen özel haller hariç olmak üzere sözleşmenin sona ermesi halinde sigortacının sadece rizikoyu üzerinde taşıdığı döneme ait prime hak kazanmasının, dolayısıyla da önceden almış olduğu işlemeyen döneme ait primleri iade etmesinin menfaatler dengesi açısından daha uygun olacağı düşünülmüştür. Ayrıca, madde emredici nitelikte bir madde niteliğinde değildir.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.1294 kismen — Sigorta genel ↔ Umumi + Mal umumi hükümler
Sigorta ettiren kimse, primlerin en yüksek haddinin tayinine ait hususi hükümler mahfuz kalmak üzere, mukavele ile kararlaştırılmış olan primi ödemekle mükelleftir. Sigorta primi mukavelede gösterilmemişse ilgili vekaletçe tasdik edilmiş olan tarifeler gereğince tayin olunur. Değişik: (21/6/1994 - KHK - 537/1 md.) Sigorta primi para olarak ödenir. Ödeme için senet verilmesi halinde senet bedelinin tahsil edildiği tarihte ödeme yapılmış sayılır. Primin aylık veya yıllık olarak taksitle ödenmesi kararlaştırılabilir. Böyle bir mukavele yoksa sigorta priminin toptan ödenmesi lazımdır.
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na göre, sigorta sözleşmesinin sona ermesi hâlinde prim iadesi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Sözleşme sona erse bile ödenmiş primlerin hiçbir kısmı iade edilmez.
- Kanunda aksi öngörülmemişse, işlemeyen günlere ait ödenmiş primler sigorta ettirene geri verilir.
- Sözleşmenin sona erdiği tarihe kadar işlemiş günlere ait primler sigorta ettirene geri verilir.
- Ödenmiş primlerin tamamı, sona ermenin sebebine bakılmaksızın sigorta ettirene iade edilir.
- İşlemeyen günlere ait primler yalnızca sigortalıya veya lehtara iade edilebilir; sigorta ettirene iade yapılmaz.
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: B
TTK m.1419/1 uyarınca, sigorta sözleşmesi sona erdiği takdirde, Kanunda aksi öngörülmemişse, işlemeyen günlere ait ödenmiş primler sigorta ettirene geri verilir. İade, henüz riziko taşınmamış (işlemeyen) döneme karşılık gelen kısımla sınırlıdır ve 'Kanunda aksi öngörülmemişse' kaydıyla yedek niteliktedir. A şıkkı iade hakkını tümüyle reddetmektedir. C şıkkı iadeyi işlemeyen günler yerine işlemiş günlere bağlayarak tersine çevirmektedir. D şıkkı, sebebe bakılmaksızın primin tamamının iadesini öngörmekte; oysa kanun yalnızca işlemeyen güne ait kısmı ve aksine kanun hükmü yoksa iadeyi öngörür. E şıkkı iade alacaklısını sigorta ettiren yerine sigortalı/lehtar olarak değiştirmektedir.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1419 — erişim: 20.07.2026