6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Madde 1436 — bbb) Yazılı sorular

(1) Sigortacı sigorta ettirene, cevaplaması için sorular içeren bir liste vermişse, sunulan listede yer alan sorular dışında kalan hususlara ilişkin olarak sigorta ettirene hiçbir sorumluluk yüklenemez; meğerki, sigorta ettiren önemli bir hususu kötüniyetle saklamış olsun.

(2) Sigortacı, liste dışında öğrenmek istediği hususlar varsa bunlar hakkında da soru sorabilir. Söz konusu soruların da yazılı ve açık olması gerekir. Sigorta ettiren bu soruları cevaplamakla yükümlüdür.

Madde gerekçesi

Dikkat: Bu gerekçe kanun tasarısına yazılmıştır. Maddenin yürürlükteki metni o günden bu yana değişmiştir (i̇çeri̇k deği̇şi̇kli̇ği̇). Gerekçe, güncel metnin değil tasarı metninin açıklamasıdır.

Yapılacak beyanın usulüne ilişkin olarak; beyan, liste ve karma olmak üzere üç ayrı sistem söz konusudur. 6762 sayılı Kanunun 1270 inci maddesinin ilk fıkrasında asıl olanın beyan olduğu, buna karşın ikinci fıkrada sigorta ettirene kendisine doldurulması teklif olunan listede yazılı sorular dışında hiçbir sorumluluk düşmeyeceği hüküm altına alınmıştır. Doktrinde ise, çelişkili olan her iki düzenlemeden kanun koyucunun karma usulü benimsemek istediği sonucuna varılmıştır. Beyan yükümlülüğünün kapsamının tespiti bakımından Taslağın bu maddesi ile öncelikle konuya kesinlik kazandırılmak istenmiştir. Madde hazırlanırken, liste usulünün çok daha az uyuşmazlıklara neden olacağı üzerinde durulmuştur. Özellikle, sigorta ettirenlerin riziko üzerinde etkili olacak önemli hususlar konusunda uzmanlıkları olmadığı dikkate alındığında, beyan usulünün liste esası üzerine kurulu olması ilkesi benimsenmiştir. Ancak, sigorta ettirenin kötü niyetli olarak, önemli husus bilmesi hali ise bu düzenleme kapsamı dışında bırakılmıştır.

Uygulamada sigortacılar her ne kadar standart teklifnameler kullanmaktaysa da bu durum sigortacıya standardının dışında soru soramayacağı anlamına gelmez. Riskler özelleştikçe, doğal olarak, sigortacıda değişik sorular sorma ihtiyacı ortaya çıkar. Ancak, maddenin ilk fıkrasında kural olarak liste usulü benimsendiğinden ikinci fıkra uyarınca sorulacak soruların da yazılı ve açık olması gerektiği bu fıkrada ayrıca belirtilmiştir.

Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu

Eski TTK (6762) karşılığı

m.None yeni hukum — Sigorta genel ↔ Umumi + Mal umumi hükümler

Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.

İlişkili kararlar

Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.

Güncel gelişmeler

Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.

Kendinizi test edin

İlişki · Yazılı soru listesi ve beyan yükümlülüğünün sınırı

Sigortacı, sigorta ettirene cevaplaması için sorular içeren yazılı bir liste vermiştir. TTK m.1435 ve m.1436 birlikte değerlendirildiğinde, listede yer almayan bir husus bakımından sigorta ettirenin durumu nedir?

  1. Liste verilse dahi sigorta ettiren bildiği tüm önemli hususları kendiliğinden bildirmekle yükümlü olmaya devam eder; liste kapsamı hiçbir şekilde sınırlamaz.
  2. Listede yer almayan her husus, sigorta ettirenin iyiniyetli olup olmadığına bakılmaksızın daima beyan yükümlülüğü dışındadır.
  3. Liste verilmesi sigorta ettirenin beyan yükümlülüğünü tümüyle ortadan kaldırır; kötüniyet dahi sonuç doğurmaz.
  4. Listede yer almayan hususlardan sigorta ettirene kural olarak sorumluluk yüklenemez; ancak önemli bir hususu kötüniyetle saklamışsa sorumlu olur.
  5. Listede yer almayan hususlar bakımından beyan yükümlülüğü sigorta ettirenden sigortalıya geçer.
Cevabı ve açıklamayı göster

Doğru cevap: D

TTK m.1436/1 uyarınca, sigortacı cevaplaması için sorular içeren bir liste vermişse, listede yer almayan hususlara ilişkin olarak sigorta ettirene kural olarak sorumluluk yüklenemez; meğerki sigorta ettiren önemli bir hususu kötüniyetle saklamış olsun. Böylece m.1435'teki kendiliğinden beyan yükümlülüğü, sigortacının soru listesi vermesiyle daralır. Düzenleme, neyin önemli olduğunu belirleme yükünü uzman taraf olan sigortacıya yükleyerek sigorta ettireni tahmin yükünden kurtarır; kötüniyetli saklama hâli ise istisnadır.

Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1436 — erişim: 20.07.2026

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.