Madde 216 — II - Yükümlülüğün yerine getirilmemesi
(1) Tescil yükümlülüğü yerine getirilmeksizin şirket adına işlere başlanmışsa, ortaklar giriştikleri işlerden dolayı üçüncü kişilere karşı müteselsilen sorumludur.
(2) Bir kollektif şirket sözleşmesi yapılmaksızın, şirketin türünü gösterir bir kaydı içermese bile, ortak bir unvan altında, üçüncü kişilerle işlem yapılması veya onlara karşı haksız bir fiil işlenmesi hâlinde de aynı hüküm geçerlidir.
Madde gerekçesi
Bu hüküm, 6762 sayılı Kanunun 158 inci maddesinden alınmıştır. Oldukça zengin bir uygulaması olan 216 ncı madde hükümleri sorumluluk hukukuna önemli katkılarda bulunmuştur.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.158 kismen
Tescil mükellefiyeti yerine getirilmeksizin şirket namına işlere başlanmış olduğu takdirde ortaklar giriştikleri işlerden dolayı üçüncü şahıslara karşı müteselsilen mesuldürler. Bir kollektif şirket mukavelesi akdolunmaksızın, şirketin nevini gösterir bir kaydı ihtiva etmese bile müşterek bir unvan altında üçüncü şahıslarla muameleye girişilmesi veya onlara karşı haksız bir fiil işlenmesi halinde de aynı hüküm caridir.
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
Kanuni şekle uyulmadığı için adi şirket hükmünde sayılan bir kollektif şirket, tescil yükümlülüğü yerine getirilmeksizin şirket adına işlere başlamışsa, ortakların üçüncü kişilere karşı sorumluluğu bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Adi şirket hükümlerine yollama yapılmış olsa da, bu yollamada tescilden önce işe başlamaya ilişkin hüküm saklı tutulduğundan, ortaklar giriştikleri işlerden dolayı üçüncü kişilere karşı müteselsilen sorumlu olur.
- Adi şirket hükümlerine yollama yapıldığından ortaklar üçüncü kişilere karşı yalnızca kendi payları oranında sorumlu olur; saklılık kaydı bu bölünmüş sorumluluğu değiştirmez.
- Sakat kuruluşta tacir sıfatına ilişkin hüküm saklı tutulduğundan, ortaklar hiçbir hâlde tacir sayılmaz ve üçüncü kişilere karşı sorumlulukları doğmaz.
- Adi şirket hükmündeki bu yapıda üçüncü kişilere karşı yalnızca şirket adına işlemi bizzat yapan ortak sorumlu olur; işleme katılmayan diğer ortaklara başvurulamaz.
- Ortakların giriştikleri işlerden dolayı üçüncü kişilere karşı sorumlu tutulabilmesi için, şirketin önce ticaret sicili müdürlüğünce resen tescil edilmiş olması gerekir.
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: A
TTK m.214/1, sakat kuruluşu adi şirket hükmüne tabi kılarken '216 ncı madde hükmü saklı kalmak şartıyla' diyerek m.216'yı bu yollamanın dışında tutar. Buna göre tescil yükümlülüğü yerine getirilmeksizin işe başlanmışsa, m.216/1 gereği ortaklar giriştikleri işlerden dolayı üçüncü kişilere karşı müteselsilen sorumlu olur; adi şirkete yollama bu sorumluluğu bertaraf etmez. B yanlış: saklılık kaydının işlevi tam da m.216'nın uygulanmasını sağlamaktır. C yanlış: m.214/2'de saklı tutulan TTK m.12 tacir sıfatına ilişkindir ve m.12/3 uyarınca hukuken var sayılmayan bir şirket adına ortak sıfatıyla işlem yapan kimse iyiniyetli üçüncü kişilere karşı tacir gibi sorumlu olur; bu saklılık sorumluluğu kaldırmaz, aksine pekiştirir. D yanlış: sorumluluk müteselsildir, işlemi yapan tek ortağa indirgenemez. E yanlış: kanun sorumluluğu resen tescil şartına bağlamaz.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-216 — erişim: 20.07.2026