Madde 923 — VI - Hapis hakkı
(1) Komisyoncu, taşıma işleri komisyonculuğu sözleşmesinden doğan bütün alacakları için Türk Medenî Kanununun 950 ilâ 953 üncü maddeleri uyarınca eşya üzerinde hapis hakkına sahiptir. Bu konuda ayrıca, 891 inci maddenin birinci fıkrasının ikinci cümlesi ile üçüncü fıkrası hükümleri de kıyas yoluyla uygulanır.
Madde gerekçesi
Dikkat: Bu gerekçe kanun tasarısına yazılmıştır. Maddenin yürürlükteki metni o günden bu yana değişmiştir (i̇çeri̇k deği̇şi̇kli̇ği̇). Gerekçe, güncel metnin değil tasarı metninin açıklamasıdır.
Tasarının 891, 1201, 1254, 1275 ve 1315 maddelerinde de kabul edilmiş olan temel ilke uyarınca, bu maddede de, yüklenicinin alacaklıları için 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun sistemine dönülmüş ve hapis hakkı tanınmıştır.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.811 kismen
Komüsyoncu, taşınan eşyaya gerçekten veyahut taşıma senedini veya onun yerine geçecek ilmühaber yahut eşyanın bir mağaza veyahut antrepoya tevdi edildiğini bildiren makbuz kağıdını hamil olmak suretiyle hükmen zilyet ise bu eşyanın taşıma masrafı, komüsyon ücreti ve avanslarından dolayı eşya üzerinde hapis hakkı vardır.
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
TTK m.923'e göre taşıma işleri komisyoncusunun hapis hakkı bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Komisyoncunun hapis hakkı yalnızca ücret alacağı için doğar; diğer alacaklarını kapsamaz.
- Komisyoncunun eşya üzerinde herhangi bir hapis hakkı yoktur.
- Hapis hakkı yalnızca gönderenin rızasıyla doğar.
- Komisyoncunun hakkı yalnızca gönderenin taşınmazları üzerinde ipotektir.
- Komisyoncu, taşıma işleri komisyonculuğu sözleşmesinden doğan bütün alacakları için Türk Medenî Kanunu'nun 950 ilâ 953 üncü maddeleri uyarınca eşya üzerinde hapis hakkına sahiptir; ayrıca TTK m.891/1'in ikinci cümlesi ile üçüncü fıkrası hükümleri de kıyas yoluyla uygulanır.
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: E
TTK m.923'e göre komisyoncu, komisyonculuk sözleşmesinden doğan bütün alacakları için TMK m.950-953 uyarınca eşya üzerinde hapis hakkına sahiptir; ayrıca TTK m.891/1'in ikinci cümlesi (hapis hakkının refakat belgelerini de kapsaması) ile TTK m.891/3 (rehnin paraya çevrilmesine yönelik bildirimin gönderilene, bulunamıyorsa gönderene yapılması) hükümleri de kıyas yoluyla uygulanır. Doğru cevap E'dir. Komisyoncunun hapis hakkı, taşıyıcınınkiyle aynı yapıda kurulmuştur: kaynağı TMK'daki kanuni hapis hakkıdır, kapsamı sözleşmeden doğan bütün alacaklardır. A hapis hakkını yalnız ücret alacağına daraltır. B hakkı yok sayar. C kanuni hakkı gönderenin rızasına bağlar. D, taşınır üzerindeki hapis hakkını taşınmaz ipoteğiyle karıştırır.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-923 — erişim: 20.07.2026